Człowiek sprzymierzeńcem czy wrogiem; Cierniak Jadwiga

Zadaniem książki jest dopomóc ludziom lepiej siebie i innych zobaczyć.
Innych ludzi poznajemy na podstawie ich zewnętrznego zachowania, siebie niejako od wewnątrz, w oparciu o to, co czujemy, myślimy, czego pragniemy.
Zachowania pozornie podobne mogą być przejawiem krańcowo różnych postaw i odczuć. Możemy je błędnie zinterpretować, a nawet ocenić krzywdząco, jeżeli ocena zyska charakter moralny. Możemy również – jako rodzice, wychowawcy czy przyjaciele – starając się zmienić czyjąś postawę czy zachowanie, jedynie wzmocnić, a nie osłabić ich formy niekorzystne, jeżeli obierzemy niewłaściwą metodę.
Niełatwo jest przekazać innym nasze przeżycia. Bogactwu naszych odczuć nie zawsze odpowiadają określenia dostatecznie precyzyjne. Słowa takie jak odwaga, przyjaźń, lęk kryją w sobie całą skalę odczuć i związanych z nimi postaw i reakcji. Zamykając je jednymokreśleniem, zacieramy istniejące między nimi różnice. Odwaga nie jest równa odwadze, przyjaźń – przyjaźni, a lęk nie jest tożsamy z każdym lękiem.
Zwracając uwagę na różnorodność określanych tym samym słowem zjawisk, książka – nie pretendując do wyczerpania całego ich bogactwa – ma na celu wzbudzić większa czujność, ostrzec przed sugestią nieprecyzyjnych określeń – podkreślając równocześnie siłę zawartą w słowie. Błędne określenie drugiego człowieka, a zwłaszcza dziecka może zahamować rozwój pozytywnych możliwości.
Przykłady przytaczane w książce przeważnie dotyczą okresu dzieciństwa. Wtedy to bowiem kształtują się postawy, które później ulegają automatyzacji, nie są więc już w pełni uświadamiane i tracimy nad nimi kontrolę. Niewłaściwa metoda wychowawcza może sprawić, że jakaś postawa ukształtuje się niekorzystnie. Wówczas bezwiednie możemy zacząć działać na swoją i cudzą szkodę, stać się swoim wrogiem, miast być sprzymierzeńcem.
Książka napisana jest tak, by każdy z poruszonych tematów mógł być przedmiotem oddzielnej refleksji.
Może być czytana w kolejności następujących po sobie rozdziałów, ale również w zależności od tego, jaki problem szczególnie interesuje Czytelnika.